Dotacje na projekty DUAL-USE, czyli na co i dla kogo
Dotacje na projekty DUAL-USE, czyli na co można otrzymać dofinansowanie i dla kogo są te dotacje?
Produkty podwójnego zastosowania to towary, oprogramowanie i technologia, które mogą mieć zastosowanie cywilne, ale jednocześnie mogą zostać wykorzystane w zastosowaniach wojskowych, bezpieczeństwa, proliferacyjnych albo w infrastrukturze krytycznej. W praktyce dual-use nie oznacza wyłącznie „sprzętu wojskowego”. Bardzo często chodzi o komponenty, urządzenia produkcyjne, aparaturę testową, materiały, elektronikę, software, sensory, telekomunikację albo technologie wytwarzania.
Załącznik I do Rozporządzenia (UE) 2021/821 ustanawia szczegółowy, ujednolicony unijny wykaz produktów podwójnego zastosowania (tzw. lista towarów dual-use). Wykaz dzieli te produkty podwójnego zastosowania na 10 podstawowych kategorii (od 0 do 9), z których każda dzieli się dodatkowo na 5 podkategorii (od A do E):
- 0 – Materiały, urządzenia i komponenty specjalne (np. materiały jądrowe)
- 1 – Materiały specjalne i powiązane z nimi wyposażenie (np. materiały chemiczne, zaawansowane tworzywa, włókna)
- 2 – Przetwarzanie materiałów (np. obrabiarki precyzyjne)
- 3 – Elektronika (np. półprzewodniki, komponenty mikrofalowe)
- 4 – Komputery (np. superkomputery, komputery o wysokiej wydajności)
- 5 – Telekomunikacja i „bezpieczeństwo informacji” (np. systemy kryptograficzne)
- 6 – Czujniki i lasery (np. radary, systemy optyczne, kamery termowizyjne)
- 7 – Nawigacja i awionika (np. żyroskopy, systemy nawigacji inercyjnej)
- 8 – Lotnictwo morskie i technologia okrętowa (np. sonary, sprzęt do głębinowych prac)
- 9 – Przestrzeń kosmiczna i napęd (np. silniki rakietowe, drony, systemy bezzałogowe)
Podkategorie:
- A – Systemy, urządzenia i komponenty
- B – Wyposażenie kontrolne, pomiarowe i produkcyjne
- C – Materiały
- D – Oprogramowanie
- E – Technologia
Jak można powyższe zestawienie interpretować w kontekście „dotacyjnym” i działalności firm, w szczególności produkcyjnych?
| Kat. | Obszar | Co obejmuje w praktyce | Branże i potencjalni adresaci |
| 0 | Materiały, instalacje i urządzenia jądrowe | Materiały jądrowe, reaktory i ich elementy, instalacje separacji izotopów, urządzenia do produkcji lub kontroli materiałów jądrowych, specjalistyczne oprogramowanie i technologia. | Energetyka jądrowa, aparatura przemysłowa, precyzyjna mechanika, instalacje procesowe, laboratoria, automatyka i kontrola jakości. |
| 1 | Materiały specjalne i związane z nimi urządzenia | Materiały kompozytowe, włókna, ceramika, stopy metali, materiały odporne termicznie i chemicznie, materiały ochronne, chemikalia, wybrane materiały biologiczne, urządzenia do produkcji i badania materiałów. | Chemia, kompozyty, tworzywa, powłoki, ceramika techniczna, włókna, materiały ochronne, aparatura laboratoryjna, firmy B+R. |
| 2 | Przetwarzanie materiałów | Obrabiarki CNC, centra frezarskie i tokarskie, szlifierki, elektrodrążarki, maszyny addytywne, roboty, systemy sterowania, aparatura pomiarowa, urządzenia do powlekania, sprzęt do produkcji chemicznej. | CNC, narzędziownie, automatyka, robotyka, producenci maszyn, obróbka precyzyjna, urządzenia procesowe, automotive, lotnictwo, aparatura przemysłowa. |
| 3 | Elektronika | Układy scalone, mikroelektronika, układy programowalne, elektronika RF/mikrofalowa, przetworniki, generatory, sprzęt testowy, urządzenia i materiały do produkcji półprzewodników. | EMS/SMT, elektronika przemysłowa, półprzewodniki, aparatura testowa, fotonika, automotive electronics, łączność, energetyka, IoT przemysłowy. |
| 4 | Komputery | Komputery i zespoły obliczeniowe o wysokiej wydajności, systemy odporne środowiskowo, sprzęt i oprogramowanie związane z zaawansowanym przetwarzaniem danych, wybrane narzędzia cyber. | HPC, edge computing, przemysłowe komputery, data centers, software, AI/ML, systemy sterowania, cyberbezpieczeństwo. |
| 5 cz. 1 | Telekomunikacja | Systemy łączności, transmisji danych, urządzenia radiowe i światłowodowe, systemy monitorowania sieci, sprzęt do testowania, oprogramowanie i technologia. | Telekom, radiokomunikacja, światłowody, integratorzy ICT, elektronika RF, producenci anten i urządzeń komunikacyjnych. |
| 5 cz. 2 | Bezpieczeństwo informacji | Kryptografia, ochrona informacji, systemy i oprogramowanie do cyberbezpieczeństwa, wybrane narzędzia analityczne i nadzorcze, technologie ochrony danych. | Cybersecurity, software house, producenci urządzeń sieciowych, integratorzy OT/IT, systemy SCADA, monitoring infrastruktury krytycznej. |
| 6 | Czujniki i lasery | Akustyka, optyka, kamery, detektory, czujniki, radary, lidar, lasery, magnetometry, grawimetry, urządzenia pomiarowe i kalibracyjne. | Fotonika, optyka precyzyjna, pomiary, automatyka, aparatura badawcza, medtech, monitoring infrastruktury, rolnictwo precyzyjne, energetyka. |
| 7 | Nawigacja i awionika | Żyroskopy, akcelerometry, systemy inercyjne, GNSS, awionika, autopiloty, systemy sterowania i stabilizacji, oprogramowanie i technologia. | Automotive, lotnictwo, drony cywilne, roboty mobilne, kolejnictwo, logistyka, geodezja, urządzenia pomiarowe, elektronika precyzyjna. |
| 8 | Technika morska | Pojazdy podwodne, systemy sonarowe, napędy i komponenty morskie, urządzenia do pracy pod wodą, systemy pozycjonowania, robotyka morska. | Stocznie, offshore, robotyka podwodna, energetyka morska, porty, hydrografia, producenci sensorów i systemów inspekcyjnych. |
| 9 | Aeronautyka, kosmos i napęd | Silniki, turbiny, elementy napędów, komponenty lotnicze i kosmiczne, wybrane systemy bezzałogowe, materiały i technologie dla wysokich temperatur. | Lotnictwo, kosmos, precyzyjna mechanika, turbiny, energetyka, kompozyty, powłoki, obróbka cieplna, zaawansowana metrologia. |
Dotacje na projekty DUAL-USE – dla kogo?
Wsparcie przewidziane jest dla przedsiębiorstw prowadzących działalność w Polsce, zarówno z sektora MŚP, jak i dużych przedsiębiorstw, planujących inwestycje typu:
1. Rozwój i wdrożenie technologii dual-use
Technologie, produkty i procesy możliwe do wykorzystania zarówno w działalności cywilnej, jak i w obszarze bezpieczeństwa lub obronności, na przykład:
• drony i systemy bezzałogowe,
• roboty, sensory i lasery,
• systemy nawigacji, łączności i ochrony informacji,
• specjalistyczne materiały,
• zaawansowane rozwiązania telekomunikacyjne,
• rozwiązania cyfrowe wspierające technologie dual-use.
2. Prace badawczo-rozwojowe
Możliwe będą między innymi:
• badania przemysłowe,• eksperymentalne prace rozwojowe,
• opracowanie prototypów i demonstratorów,
• testowanie produktów i technologii,
• rozwój rozwiązań proobronnych i zwiększających odporność.
3. Infrastruktura B+R
Wsparcie może obejmować:
• aparaturę i urządzenia badawcze,
• stanowiska testowe,
• laboratoria i środowiska testowe,
• poligony testowe,
• oprogramowanie inżynierskie,
• wspólną infrastrukturę przedsiębiorstw i jednostek naukowych.
4. Wdrożenie i pierwsza produkcja
Możliwe będą inwestycje w:
• linie produkcyjne i montażowe,
• maszyny i urządzenia,
• automatyzację i robotyzację,
• modernizację infrastruktury przemysłowej,
• cyfryzację procesów produkcyjnych,
• uruchomienie pierwszych serii produktów dual-use lub proobronnych.
Kiedy i gdzie nabory wniosków?
Pierwsze nabory wniosków już są ogłaszane w poszczególnych województwach. Praktycznie w każdym województwie w Polsce będą osobne konkursy związane z projektami dual-use. Dodatkowo konkursy będą pojawiać się na poziomie krajowym.
Jakie zatem branże i typy firm mogą mieć potencjał dual-use?
Jakie najważniejsze kryteria “wejścia” należy brać pod uwagę?
Jak przygotować swoją firmę do aplikowania?
Znamy już odpowiedzi na te pytania. Sprawdź razem z nami czy Twoja firma ma szansę na dotacje w obszarze DUAL-USE. Jeżeli planujesz inwestycję w najbliższym czasie, to na pewno warto – środki przeznaczone dla przedsiębiorców są bardzo duże.
